Bipolaire stoornis


Wat is een bipolaire stoornis?

Een bipolaire stoornis wordt ook wel manisch-depressieve stoornis genoemd. Ieder mens kent periodes van pieken en dalen, maar bij een bipolaire stoornis zijn deze stemmingen ernstig ontregeld en liggen de pieken en dalen extreem ver uit elkaar. In een manische periode voelt iemand zich erg energiek, uitbundig en uitgelaten of juist nerveus en prikkelbaar. Een depressieve periode daarentegen kenmerkt zich door somberheid en lusteloosheid, zonder aanwijsbare aanleiding of oorzaak.

Een bipolaire stoornis is niet te genezen, maar wel goed te behandelen.


Gevolgen in het dagelijks functioneren

Als u een bipolaire stoornis heeft, hebben de stemmingswisselingen een grote invloed op uw dagelijks functioneren. In een manische periode kunt u rusteloos en overactief zijn. Uw behoefte aan slaap kan afnemen en het denken en de spraak kunnen versnellen. Omdat u zichzelf in een manie makkelijk overschat, leidt dit soms tot risicovol of onverantwoord gedrag. U kunt dan bijvoorbeeld te veel geld uitgeven, gevaren onderschatten of ontremd raken op het gebied van seks, alcohol of drugs. In sommige gevallen gaat een manische periode over in een psychose.

In depressieve periodes kunt u de neiging hebben om uzelf af te zonderen of kunt u heel vermoeid raken door gewone alledaagse taken als douchen of boodschappen doen. Ook kunt u beheerst worden door negatieve of sombere gedachten.

De dagelijkse routine is zonder regulerende medicatie moeilijk vol te houden bij een bipolaire stoornis. Taken als school, studie of werk zijn lastig te volbrengen omdat u bij een manische periode afgeleid raakt of u juist zo extreem op uw taken stort, dat u oververmoeid raakt. In een depressieve periode kunt u de energie en de belangstelling er niet of nauwelijks voor opbrengen.

In veel gevallen maakt juist de omgeving zich grote zorgen over uw gedrag, terwijl u zelf de ernst van uw stemmingswisselingen wel mee vindt vallen. Ook dat is een onderdeel van het ziektebeeld.

PMT bij een bipolaire stoornis

Omdat een bipolaire stoornis niet geneest, zal de PMT’er u vooral begeleiden in het accepteren van uw ziekte en uw omgang ermee.

U kunt binnen PMT onderzoeken wat precies de waarschuwingssignalen zijn voor het omslaan van een stemming. Wat voelt u in uw lijf vlak voordat u manisch of depressief wordt? Waar voelt u dat precies? Veel mensen zijn niet zo gewend om naar hun lichaam te luisteren. In PMT kunt u (soms letterlijk) even stilstaan bij de signalen die het lichaam geeft, zodat u beter in staat bent om deze signalen serieus te nemen en ernaar te handelen. Bij een depressieve periode is het van belang om juist actief te zijn. In PMT kunt u door middel van oefeningen (bijvoorbeeld op het gebied van sport en spel) uw lichaam in beweging zetten, waardoor activerende processen op gang komen.

Ook kunt u oefenen met het aangeven van uw grenzen, zodat u niet te veel stress of druk ervaart en uw stemming gelijkmatiger blijft. In beweging kunt u ervaren hoe u ruimte kunt innemen of hoe dichtbij u een ander laat komen.